مبینا نصیری

مواجهۀ اخلاق با سیاست – فرهنگ امروز

۲۲ مرداد ۱۳۹۷

فرهنگ امروز: شماره ۲۳ فرهنگ امروز با تصویری از محمد مصدق بر روی جلد منتشر شد. موضوع محوری این شماره حول ارتباط اخلاق و سیاست است که به مطالعه موردی شخصیت، منش و رویکرد سیاسی و اخلاقی مصدق  در طول زندگی سیاسی و همچنین اخلاق زیستن در کنار اخلاق سیاسی در حیطۀ فردی و عمومی‌اش می‌پردازد و تلاش دارد این شخصیت را به‌مثابه سوژه‌ای علمی به دور از هر نوع قضاوتی مورد مداقه قرار دهد؛ شخصیتی که رویکرد دوگانه‌ای هم در مورد سیاست او و هم اخلاقش در سطح جامعه وجود دارد، طرفدارانش او را دموکرات می‌دانند و منتقدانش پوپولیست وعوام‌فریب. این پرونده تلاش دارد برخی از این ابهامات را برطرف کند و به این پرسش‌ها پاسخ دهد که اخلاق مصدق را ذیل چه مکتبی می‌توان تعریف کرد؟ آیا نگاه او به مردم ابزارگرایانه بود یا آنکه او به قدرت مردم ایمان داشت؟  در این پرونده می‌توانید پاسخ‌های داریوش رحمانیان، منوچهر آشتیانی، ناصر تکمیل همایون، رضا مختاری و … به این پرسش ها بخوانید.

سرویس اندیشه این شماره با عنوان «بحران فرهیختگی در دانشگاه ایرانی» با رویکردی انتقادی این نهاد بسیار مهم را در قبل و بعد از انقلاب را زیرذره‌بین قرار داده و به چرایی این بحران می‌پردازد. در این پرونده ضمن مصاحبه‌ای چالشی که با رضا منصوری انجام گرفته و در آن به بررسی نظریه وی در باب «تجاری‌سازی دانشگاه» و مدخلیت این دکترین در بحران فرهیختگی در دانشگاه ایرانی پرداخته شده است، مصاحبه دیگری نیز با محمد صنعتی صورت گرفته است که ایشان در آن به دنبال علت‌شناسی این بحران به سیر تحول تاریخ اندیشه در ایران می‌پردازد.  از جمله نویسندگان و صاحبنظران دیگری که در این پرونده به اظهارنظر پرداخته‌اند، می‌توان به رضا صمیم، نویسندة کتاب «تولید و مصرف فرهنگی در دانشگاه ایرانی؛ درآمدی تاریخی-انتقادی»، آرش حیدری، حامد کیا و جبار رحمانی اشاره کرد.

پرونده ادبیات این شمار با عنوان «پرواز در ذهن پرنده محبوس» به آثار و شخصیت پرویز شاپور اختصاص دارد. فرهنگ امروز دراین پرونده برای شناخت بیشتر شخصیت شاپور و جایگاه کاریکلماتور و چگونگی شکل‌گیری آن به سراغ دوستان نزدیک شاپور رفته است، ازجمله آن گفت‌وگویی است که با کاظم سادات اشکوری، وی ترتیب داده شده است، محمد محمدعلی و بیژن اسدی‌پور یکی از «سه تفنگدار طنز ایران» نیز از دیگر دوستان شاپور بودند که در این پرونده با فرهنگ امروز همکاری نمودند. در این راستا همچنین مصاحبه‌ای نیز با فرناز تبریزی، همکار کامیار شاپور در گرآوری و تنظیم نامه‌های شاپور به کامیار، انجام گرفته است. از جمله صاحب‌قلمان دیگر این پرونده اکبر اکسیر، عباس گلکار و مهدی فرج اللهی، و محمدقاسم‌زاده هستند.

فصل آموزه این شماره فرهنگ امروز با عنوان «شهریار زیر ذره‌بین» به «شهریار» ماکیاوللی و تفاسیر مربوط به آن اختصاص دارد و با این پرسش که آیا تاریخ اندیشه سیاسی در قبال اهمیت «شهریار» ماکیاوللی اغراق کرده است؟ به سراغ مقاله‌ای از گرت متینگلی رفته است که در آن رساله شهریار را نه اثری جدی، بلکه نوشتاری هجوی و آیرونیک تلقی می‌کند.

پرونده سینمای این شماره با عنوان «هیولای جاودان» کنکاشی سینمایی در نسبت مفاهیم ترس، تروما و استعاره است. عواملی که باعث می‌شوند ژانر وحشت بهترین گزینه برای پیش کشیدن دغدغه‌های تروماتیک زمانه باشد متعددند، هرچند شاید مهمترین آن )به قول نوئل کارول در کتاب فلسفۀ ترس) اصل تخطی از مقولات باشد. سیاست این پرونده پرداختن به فیلمهای ترسناکی است که حامل ترس انسان‌ساخته و البته اسطوره‌ای مدرن بوده و بیش از دلخوش بودن به ترساندن مخاطب از فیلم، در پی آنند او را از دنیایی که در آن زندگی می‌کند، بترسانند. از جمله مطالب این پرونده ترجمه سه مقاله  از زیگفرید کراکوئر  و کریس دوماس و آدام لوونشتاین است که هر یک به‌ترتیب‌ به تحلیل فیلم‌های ترسناک هالیوودی، ارتباط فیلم‌های ترسناک و کودکی و بررسی نسبت امر عمومی با امر خصوصی در فیلم‌های «رعشه‌ها» و «تصادف» می‌پردازد. این پرونده همچنین شامل مصاحبه‌ای اختصاصی با کندال آر.فیلیپس نویسنده کتاب‌های «برون‌فکنی ترس‌ها: ژانر وحشت و فرهنگ امریکایی» و «مکان تاریکی: رتوریک وحشت در سینمای اولیه امریکا» می‌شود که در باب کشف ترومای زمانه در فیلم‌های وحشت به بحث می‌پردازد.   همچنین گفت‌وگوی دیگری  با محمدصادق صادقی‌پور نویسنده کتاب «هیولای هستی، سفری با هایدگر در راه سینمای ترس‌آگاهانه» پیرامون ابعاد فلسفی سینمای وحشت ترتیب داده شده است.  برنا حدیقی، مهدی ملک، رامین اعلایی، محمد نصیری از جمله نویسندگان دیگر یادداشت‌های این پرونده هستند.

بخش پیش‌خوان شماره بیست و سوم فرهنگ امروز به بهانه انتشار کتاب «پارسی‌گویی در تصوف» به سراغ نصرالله پورجوادی رفته و با وی در این باب به گفت‌وگو پرداخته است. همچنین در این شماره به بهانه انتشار کتاب «دولت و جامعه در دوره عثمانی» با همکاری صاحبنظرانی چون غلامعلی حدادعادل، حسن حضرتی، علی کالیراد، توران طولابی نگاهی افکنده‌ایم به تاریخچه عثمانی‌پژوهی در ایران و اهمیت آن در تاریخ‌نگاری ایرانی.  کتاب‌های «دوران‌های سخت در سرزمین‌های فراوانی، (سیاست نفت در ایران و اندونزی)»،  جلد دوم  عهد عتیق «کتاب‌های تاریخ»، «اصل بنیاد»، «دلوز و گواتاری برای معماران»، «گودل، اشر، باخ»، «کالیبان و ساحره» نیز از جمله کتاب‌هایی هستند که در این شمار نقد شده‌اند.

نحوه اشتراک ماهـنامه

برای اشتراک ماهنامه پس از واریز وجه اشتراک، اطلاعات زیر به همراه تصویر رسید بانکی، یا اطلاعات مبلغ واریزشده را (شامل مبلغ، تاریخ و ساعت واریز) به رایانامه info@FarhangEmrooz.com ارسال کنید. درصورت نیاز با شما تماس می‌گیریم

اطلاعات مورد نیاز:

نام و نام‌خانوادگی، تاریخ تولد، شماره تلفن همراه، شماره تلفن ثابت، رایانامه و نشانی کامل پستی (استان، شهر، خیابان، کوچه، پلاک، واحد) و کد پستی

هزینه ها:

تک‌شماره ۱۸۰.۰۰۰ ریال

سه‌شماره ۵۴۰.۰۰۰ ریال

(به همراه هزینه پست)

شماره حساب:

۲۶۹-۸۰۰۰-۱۰۳۵۶۲۷۶-۱ بانک پاسارگاد یا کارت ۵۰۲۲۲۹۱۰۱۲۷۴۰۹۰۶ – حامد خردپیشه

در بخش گزارش فرهنگ امروز به بهانه درگذشت محمدامین قانعی‌راد  دو یادداشت به شخصیت، آثار و میراث ایشان در حوزه جامعه‌شناسی اختصاص داده شده است. همچنین یاددشتی نیز به مناسبت درگذشت احمد احمدی در باره ایشان به چاپ رسیده است. این بخش همچنین شامل دو مقاله می‌شود که اولی به بررسی روند شکل‌گیری موسیقی ملی چک و تجلی ناسیونالیسم در موسیقی بدریخ اسمتانا می‌پردازد و دومی مقاله‌ای است از تامس نیگل در مورد جان رالز و نظریه عدالت وی. مطلب پایانی نیز طبق روال گذشته فرهنگ امروز در ارائه گزارش از شورای تحول و ارتقای علوم انسانی، مصاحبه‌ای است با غلامرضا شمس، معاون تألیف و پژوهش شورای تحول و ارتقای علوم انسانی.

بیست‌ودومین شمارۀ فرهنگ امروز به مدیرمسئولی امیرابراهیم رسولی و سردبیری بهزاد جامه‌بزرگ در ۱۶۴ صفحه و به قیمت ۱۸ هزار تومان منتشر شده است.